Safae el Khannoussi

Safae el Khannoussi behoort tot de meest opvallende nieuwe stemmen binnen de Nederlandstalige literatuur. Met haar debuutroman Oroppa brak zij in 2024 overtuigend door. De roman werd unaniem geprezen om zijn literaire ambitie, verbeeldingskracht en maatschappelijke gelaagdheid en leverde haar een uitzonderlijke reeks onderscheidingen op. In 2025 werd zij de eerste debuterende auteur ooit die de Libris Literatuur Prijs wist te winnen. Ook de Vlaamse literatuurprijs De Boon bekroonde haar debuut, waarmee zij zich in één klap vestigde als een van de belangrijkste jonge schrijvers van haar generatie.

Safae el Khannoussi werd op 13 juli 1994 geboren in Tanger, Marokko. Toen zij vier jaar oud was verhuisde zij met haar gezin naar Amsterdam, waar haar vader al langere tijd woonde en werkte. De overgang van het grote familieverband in Tanger naar het gezinsleven in Nederland maakte diepe indruk op haar en vormt een van de ervaringen die later doorwerken in haar literaire fascinatie voor migratie, identiteit en ontheemding.

Na haar schooltijd studeerde zij politieke filosofie aan de Universiteit van Amsterdam. In 2022 behaalde zij haar masterdiploma filosofie. Aansluitend begon zij aan een promotieonderzoek waarin zij politieke filosofie en gevangenisabolitionisme onderzoekt vanuit een dekoloniaal perspectief. Haar academische achtergrond is duidelijk herkenbaar in haar werk, waarin maatschappelijke en filosofische vraagstukken op natuurlijke wijze verweven zijn met literaire verbeelding.

Voordat zij haar eerste roman publiceerde, schreef Safae el Khannoussi al korte verhalen voor het literaire tijdschrift De Gids, waarvan zij ook redactielid werd. In 2019 debuteerde zij daar met het verhaal De dobbelaar van Caïro. Later verschenen verschillende verhalen onder het pseudoniem Safae el Shayeb, die in 2025 werden gebundeld in De erfenis.

Met Oroppa schreef Safae el Khannoussi een omvangrijke en meeslepende roman waaraan zij zeven jaar werkte. De titel verwijst naar de Maghrebijns-Arabische benaming voor Europa. In de roman wordt Europa niet bekeken vanuit het traditionele westerse perspectief, maar door de ogen van migranten, ballingen en mensen die zich aan de randen van het continent bevinden. Daarbij put zij uit de orale verteltradities van Noord-Afrika en Zuidwest-Azië, gecombineerd met verhalen uit haar eigen familiegeschiedenis. Het resultaat is een rijk geschakeerde roman waarin geschiedenis, mythologie, migratie en politiek samenvloeien tot een origineel literair universum.

De literaire ontvangst van Oroppa was uitzonderlijk. De Volkskrant riep Safae el Khannoussi uit tot literair talent van 2025 en verkoos de roman tot het beste boek van 2024. Ook Het Parool bekroonde Oroppa als beste fictieboek van dat jaar. In 2025 volgden zowel De Boon als de Libris Literatuur Prijs, waarmee haar debuut direct een vaste plaats verwierf binnen de hedendaagse Nederlandstalige literatuur.

Hoewel haar oeuvre nog beperkt is, heeft Safae el Khannoussi zich ontwikkeld tot een schrijver die literaire vernieuwing combineert met filosofische diepgang en een uitgesproken eigen vertelstem. Haar werk verkent thema’s als migratie, koloniale geschiedenis, macht, identiteit en de grenzen van Europa, zonder daarbij de menselijke verhalen uit het oog te verliezen. Daarmee behoort zij tot de meest veelbelovende auteurs van de eenentwintigste-eeuwse Nederlandse literatuur.