Yuval Noah Harari (Kirjat Ata, 24 februari 1976) is een Israëlisch historicus en futuroloog die wereldwijd bekend werd met zijn boeken over de ontwikkeling van de mensheid, technologische verandering en de toekomst van de mens. Zijn internationale doorbraak kwam met Sapiens, gevolgd door Homo deus, Nexus en 21 lessen voor de 21ste eeuw.
Harari studeerde geschiedenis aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem en specialiseerde zich aanvankelijk in de militaire geschiedenis van de middeleeuwen. In 2002 behaalde hij zijn doctoraat aan de Universiteit van Oxford. Sinds 2005 is hij hoogleraar aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem. In 2020 ontving hij een eredoctoraat van de Vrije Universiteit Brussel.
Met Sapiens, Homo deus en 21 lessen voor de 21ste eeuw groeide Harari uit tot een van de bekendste hedendaagse auteurs die geschiedenis verbinden met grote vragen over de toekomst. Zijn boeken zijn in tientallen talen verschenen en wereldwijd miljoenen keren verkocht. Daarnaast schrijft hij essays en artikelen en treedt hij internationaal op voor lezingen en interviews.
Een belangrijk kenmerk van Harari’s werk is de manier waarop hij het verleden gebruikt om mogelijke ontwikkelingen in de toekomst te onderzoeken. Hij beschrijft hoe menselijke samenlevingen zich hebben ontwikkeld en verbindt die geschiedenis met de ingrijpende veranderingen die biotechnologie, informatietechnologie en kunstmatige intelligentie kunnen veroorzaken.
Volgens Harari kan de technologische ontwikkeling ertoe leiden dat de mens uiteindelijk wordt ingehaald door zijn eigen creaties. Hij waarschuwt daarbij voor een wereld waarin automatisering en kunstmatige intelligentie grote groepen mensen economisch overbodig kunnen maken en waarin technologie de bestaande verschillen tussen mensen verder kan vergroten.
Tegelijkertijd benadrukt hij dat technologische ontwikkelingen niet uitsluitend bedreigingen vormen. Nieuwe technologie kan ook leiden tot betere gezondheidszorg, vroegtijdige opsporing van ziekten en nieuwe mogelijkheden voor zelfonderzoek. Volgens Harari is het vooral noodzakelijk om de maatschappelijke gevolgen van technologische vooruitgang tijdig onder ogen te zien.
Kunstmatige intelligentie neemt in Harari’s denken een steeds belangrijkere plaats in. Hij waarschuwt dat AI niet alleen gevolgen kan hebben voor werkgelegenheid, maar ook voor vrijheid, gelijkheid en politieke macht. Naarmate algoritmes beter in staat zijn menselijke voorkeuren en gedrag te analyseren, kunnen bedrijven en overheden volgens hem steeds meer invloed krijgen op individuele keuzes.
Daarmee stelt Harari een fundamentele vraag: wat gebeurt er met menselijke autonomie wanneer technologie steeds beter in staat is om te voorspellen, beïnvloeden en uiteindelijk mogelijk zelfs te manipuleren wat mensen denken en willen?
Zijn belangstelling voor technologie gaat daarbij samen met een bredere interesse in de verhalen en overtuigingen waarmee mensen hun wereld vormgeven. Volgens Harari spelen gedeelde verhalen een grote rol in de manier waarop samenlevingen functioneren.
Harari’s uitgesproken toekomstvisies hebben hem zowel bewonderaars als critici opgeleverd. Voorstanders waarderen vooral zijn vermogen om complexe historische en technologische ontwikkelingen in een toegankelijk en breed perspectief te plaatsen. Critici vinden sommige van zijn historische en wetenschappelijke generalisaties te vergaand en verwijten hem soms een te speculatieve benadering.
Zijn opvattingen over technologie, religie, liberalisme en de toekomst van de mens hebben eveneens tot stevige discussies geleid. Daarmee is Harari niet alleen een populaire geschiedschrijver, maar ook een auteur die bewust grote maatschappelijke vragen opwerpt.
Hij omschrijft zichzelf liever niet als een ziener. Zijn bedoeling is volgens de aangeleverde tekst eerder om mogelijke ontwikkelingen en complicaties zichtbaar te maken, zodat de samenleving zich daarop kan voorbereiden.
Harari heeft zich ook uitgesproken over het Israëlisch-Palestijnse conflict. In november 2025 benadrukte hij volgens de aangeleverde tekst het belang van de historische verhalen en morele zekerheden waarmee beide partijen hun eigen positie verklaren. Volgens hem is het noodzakelijk dat beide zijden erkennen dat de andere partij het recht heeft te bestaan en dat een duurzame vrede alleen mogelijk is wanneer beide kanten bereid zijn hun vanzelfsprekend geachte overtuigingen kritisch te bekijken.
Harari woont met zijn echtgenoot Itzik Yahav in een mosjav bij Jeruzalem. Hij beoefent dagelijks Vipassana-meditatie en beschouwt meditatie als een belangrijke vorm van introspectie.
Ook sciencefiction speelt een belangrijke rol in zijn denken over de toekomst. Harari beschouwt het genre als een waardevolle manier om mogelijke toekomstige werelden te verkennen. Een van zijn favoriete romans is Brave New World van Aldous Huxley.
