Met De duiker bewijst Mathijs Deen dat het succes van De Hollander geen toevalstreffer was. Opnieuw staat rechercheur Liewe Cupido centraal in een thriller die zich afspeelt in de bijzondere wereld van de Wadden en de Noordzee. Waar veel misdaadromans hun spanning zoeken in geweld en spektakel, vertrouwt Deen op sfeer, observatie en een zorgvuldig opgebouwd mysterie.
Wanneer een duiker tijdens werkzaamheden op zee menselijke resten aantreft, wordt aanvankelijk gedacht aan een oud scheepsongeluk. Al snel blijkt echter dat de vondst vragen oproept waarop niemand een eenvoudig antwoord heeft. De identiteit van het slachtoffer is onduidelijk, de omstandigheden van diens dood nog meer. Liewe Cupido wordt op de zaak gezet en ziet zich geconfronteerd met een onderzoek dat zich uitstrekt over meerdere landen, generaties en verborgen geschiedenissen.
Net als in De Hollander vormt de omgeving een essentieel onderdeel van het verhaal. Deen beschrijft de zee, de havens en het leven van mensen die van het water afhankelijk zijn met grote precisie. De locaties voelen nooit als decorstukken, maar als plaatsen waar mensen daadwerkelijk wonen en werken. Daardoor krijgt de roman een geloofwaardigheid die veel thrillers missen.
Liewe Cupido blijft een aantrekkelijke hoofdpersoon. Hij is geen flamboyante speurder met excentrieke gewoontes, maar een bedachtzame onderzoeker die liever luistert dan spreekt. Zijn kracht ligt in het vermogen om verbanden te zien waar anderen ze missen. Deen gebruikt die terughoudende persoonlijkheid om het onderzoek op een natuurlijke manier te laten verlopen.
De spanning wordt langzaam opgebouwd. Nieuwe aanwijzingen worden zorgvuldig gedoseerd en het verhaal ontvouwt zich stap voor stap. Dat zorgt voor een sterke sfeer van mysterie, maar vraagt ook geduld van de lezer. Wie houdt van snelle thrillers vol plotwendingen zal hier soms meer rust aantreffen dan verwacht. Deen kiest duidelijk voor diepgang en geloofwaardigheid boven sensatie.
Een van de interessantste aspecten van De duiker is de manier waarop verleden en heden met elkaar verbonden worden. Oude gebeurtenissen blijken nog steeds hun schaduw vooruit te werpen en de waarheid blijkt ingewikkelder dan aanvankelijk gedacht. De auteur laat zien hoe lang geheimen kunnen blijven voortleven en hoe moeilijk het soms is om vergeten verhalen opnieuw aan de oppervlakte te brengen.
Niet alle verhaallijnen zijn even sterk uitgewerkt en af en toe vertraagt het onderzoek door de aandacht voor achtergrondinformatie. Toch overheerst bewondering voor de manier waarop Deen zijn wereld vormgeeft. Zijn thrillers onderscheiden zich door hun intelligentie, hun gevoel voor plaats en hun vertrouwen in de lezer.
Na De Hollander bevestigt De duiker dat Mathijs Deen een geheel eigen stem heeft binnen de Nederlandstalige misdaadliteratuur. Het is een sfeervolle, bedachtzame thriller waarin de zoektocht naar de waarheid minstens zo belangrijk is als de misdaad zelf. Voor lezers die houden van zorgvuldig opgebouwde spanning en sterke karaktertekeningen is dit opnieuw een zeer geslaagde kennismaking met rechercheur Liewe Cupido.
Dwars door Afrika
De indringer
Charley Toorop
Levende wezens
De meeste mensen deugen
Clint Eastwood
De dood in Venetië
De zeven zussen
Een koffer vol citroenen
De mensheid zal nog van mij horen
Een verhaal van twee geliefden
Willy & Romain
De kunst van slow living
Ongehoorzaamheid zal u redden
De zevende zus
De lavendeltuin
De naam van de roos
Erik, of Het klein insectenboek
Schrijvers produceren boeken lezers maken literatuur
Het diner
Adrian Goldsworthy
Publieke werken