Donderhart

Een journalist die naar Londen reist om een beroemde thrillerschrijver te interviewen, zou op 7 juli 2005 een buitenkans moeten krijgen. Juist die dag wordt Londen getroffen door een reeks terroristische aanslagen. Maar Max Gosset, de ambitieuze journalist uit Donderhart, ligt op dat moment in zijn hotelbed te slapen. Het nieuws dat voor iedere journalist een uitzonderlijke professionele kans zou kunnen zijn, confronteert hem vooral met zijn eigen onzekerheid.

Thomas Blondeau gebruikt de aanslagen van 7 juli 2005 nadrukkelijk niet als onderwerp van een politieke roman. Ze vormen het decor waartegen Max’ persoonlijke crisis zich ontvouwt. Hij probeert alsnog een belangrijk verhaal te maken, maar ondertussen begint zijn zorgvuldig opgebouwde leven steeds meer te wankelen.

Max heeft op papier weinig reden om ongelukkig te zijn. Hij heeft een goede baan bij het tijdschrift Criterium, woont in Brussel en heeft een relatie met de intelligente advocate Véronique. Toch is hij voortdurend aan het twijfelen. Zijn professionele ambities, zijn relatie en vooral zijn zelfbeeld worden door elkaar geschud. De aanslagen versterken die onzekerheid, maar veroorzaken haar niet.

De ontmoeting met zijn vroegere geliefde Eva maakt de situatie nog ingewikkelder. Ze is inmiddels een succesvolle zangeres en de jaren waarin ze elkaar niet hebben gezien blijken weinig te hebben veranderd aan Max’ gevoelens. Zijn oude jaloezie komt terug en hij begint zijn huidige leven te vergelijken met het leven dat hij had kunnen hebben. De reis naar Londen wordt daardoor tegelijk een professionele missie en een confrontatie met zijn verleden.

Het interessantste aan Max is dat hij geen held is. Hij is ambitieus, maar onzeker; hij wil controle hebben, maar raakt die juist steeds meer kwijt. Zijn lichamelijke klachten maken zijn innerlijke onrust zichtbaar. Hartkloppingen, duizeligheid en paniekaanvallen keren tijdens de roman steeds terug. Uiteindelijk wordt zijn angst letterlijk lichamelijk.

Daarmee geeft Blondeau de roman zijn centrale beeld: het hart dat op hol slaat. Donderhart gaat over iemand die in een wereld vol nieuws, geweld en mogelijkheden voortdurend het gevoel heeft dat hij tekortschiet. Max wil journalist zijn, wil succes hebben, wil betekenisvol leven en wil tegelijk zijn verleden achter zich laten. Die verschillende verlangens botsen voortdurend.

De aanslagen in Londen krijgen daardoor een interessante functie. Voor Max zijn ze in eerste instantie vooral nieuws. Hij denkt onmiddellijk aan zijn carrière, aan zijn hoofdredacteur en aan de mogelijkheid om eindelijk een belangrijk journalistiek stuk te schrijven. Juist dat maakt hem ongemakkelijk als personage. Hij kijkt naar een ingrijpende gebeurtenis door het filter van zijn eigen ambities.

Blondeau stelt daarmee ook vragen over journalistiek. Wanneer wordt betrokkenheid bij nieuws een vorm van opportunisme? En kan een journalist nog onbevangen naar een ramp kijken wanneer hij tegelijkertijd weet dat zo’n gebeurtenis zijn carrière kan maken? De roman geeft daarop geen eenvoudige antwoorden, maar laat Max vooral worstelen met die tegenstrijdigheid.

De stijl van Blondeau is een van de sterkste kanten van het boek. Hij schrijft direct en kernachtig, maar kan tegelijk zeer precies zijn in het beschrijven van lichamelijke sensaties. Recensenten wezen op de trefzekere manier waarop hij bijvoorbeeld rook, kou en lichamelijke spanning voelbaar maakt.

Ook de structuur is helder. De roman volgt Max gedurende een kleine drie weken en geeft de hoofdstukken de plaatsen en dagen mee waarlangs zijn tocht door Londen verloopt. Die overzichtelijke structuur staat enigszins tegenover de toenemende verwarring van de hoofdpersoon.

Daar zit ook een kleine zwakte. De herhaling van Max’ angstaanvallen maakt zijn onzekerheid wel duidelijk, maar vermindert na verloop van tijd het verrassingseffect. Bovendien blijven sommige personages, met name de mensen om Max heen, relatief schetsmatig. Daardoor krijgt Max niet altijd de tegenkracht die nodig is om zijn karakter verder uit te diepen.

Toch is juist Max’ onbeholpenheid uiteindelijk interessant. Hij is geen man die door een ramp plotseling boven zichzelf uitstijgt. Integendeel: de gebeurtenissen maken vooral zichtbaar hoe weinig houvast hij eigenlijk heeft. Zijn zoektocht naar succes, liefde en erkenning blijkt veel minder solide dan hij zelf dacht.