Plymouth, 1941. Terwijl Duitse bommen op de stad vallen, vlucht de familie Shawbrook naar een schuilkelder. Pas daar ontdekt moeder Vera dat haar kleine zoontje Freddie nog in zijn ledikant ligt. Ondanks het gevaar keert ze terug naar huis om hem te halen. Het is een keuze die de toon zet voor Het gestolen kind van Diney Costeloe: een historische roman waarin oorlog, verlies en de allesoverheersende liefde van ouders voor hun kinderen samenkomen.
Parallel aan het verhaal van de Shawbrooks loopt dat van Maggie. Zij heeft haar eigen zoontje verloren en probeert sindsdien verder te leven met een verdriet dat haar vrijwel alles heeft ontnomen. Wanneer haar man na een bombardement thuiskomt met een klein jongetje dat hij op straat heeft gevonden, gebeurt er iets wat aanvankelijk bijna onmogelijk lijkt: Maggie raakt ervan overtuigd dat het haar eigen kind is dat op wonderbaarlijke wijze naar haar is teruggekeerd.
Daarmee ontstaat de centrale spanning van de roman. De lezer weet dat er een kind vermist wordt, terwijl aan de andere kant een vrouw zit die wanhopig verlangt naar haar verloren zoon. De vraag wie Freddie werkelijk is en hoe de verschillende levens met elkaar verbonden zijn, vormt de motor van het verhaal.
Costeloe plaatst dit persoonlijke drama nadrukkelijk tegen de achtergrond van de Tweede Wereldoorlog. Plymouth wordt getroffen door bombardementen en het dagelijkse leven wordt bepaald door angst, onzekerheid en verlies. De oorlog is echter vooral voelbaar door de gevolgen voor gewone mensen. Gezinnen kunnen in enkele minuten uit elkaar worden gerukt en kinderen kunnen door de chaos van een bombardement verdwijnen.
Dat perspectief maakt Het gestolen kind vooral tot een roman over ouderschap. Vera’s instinct om haar kind uit een brandend huis te halen staat tegenover Maggies verlangen naar een kind dat ze al verloren heeft. Beide vrouwen worden gedreven door emoties die sterker zijn dan verstand of voorzichtigheid. Costeloe laat daarmee zien hoe diep de band tussen ouder en kind kan gaan, maar ook hoe kwetsbaar die band wordt wanneer oorlog en toeval ingrijpen.
Maggie is daarbij een interessant personage omdat haar verdriet haar blik op de werkelijkheid beïnvloedt. Haar overtuiging dat het gevonden jongetje haar eigen kind is, kan zowel hoopvol als verontrustend worden gelezen. Is dit een wonder, zoals zij gelooft, of probeert ze uit wanhoop betekenis te geven aan een onmogelijke situatie? Juist die onzekerheid geeft het verhaal zijn emotionele spanning.
De kracht van Costeloes historische romans ligt in haar vermogen om grote gebeurtenissen terug te brengen tot individuele levens. Ze schrijft niet over de Tweede Wereldoorlog als een reeks militaire gebeurtenissen, maar over mensen die moeten proberen te leven terwijl die oorlog hun wereld steeds verder binnendringt. Dat maakt de geschiedenis toegankelijk en herkenbaar.
De roman is bovendien duidelijk gericht op het menselijke drama. Costeloe schrijft vlot en legt de nadruk op de gebeurtenissen en de emoties van haar personages. Dat maakt het boek gemakkelijk leesbaar, maar betekent ook dat de psychologische uitwerking soms minder subtiel is dan bij een meer literaire historische roman. De personages worden vooral gevormd door de dramatische omstandigheden waarin ze terechtkomen.
Toch werkt die directe aanpak goed bij het onderwerp. Het verhaal draait om een situatie waarin mensen nauwelijks tijd hebben om rustig na te denken. Een bombardement, een verdwenen kind en de overtuiging van een moeder dat haar zoon is teruggekeerd, zorgen vanzelf voor een hoog emotioneel tempo.
Het gestolen kind is daarmee een toegankelijke historische roman over de menselijke gevolgen van oorlog. Diney Costeloe laat zien hoe een bombardement niet alleen gebouwen vernietigt, maar ook levens en familiebanden kan ontwrichten. Tegelijkertijd toont ze de kracht van mensen die ondanks verlies blijven zoeken naar degenen van wie ze houden.
Bach dag na dag
Beste Michele
Lázár
Spel
Een vrouw in Berlijn
Dagboek 1933
Hakenkruis in het knoopsgat
Open hemel
Een koffer vol citroenen
Val maar niet van de bergen
Het nulnummer
Het feest der onbeduidendheid
Ik ook van jou
Hoezo, druk?
Tosca
Veel mensen dromen niet van schrijven, ze dromen van auteur zijn
Dit kan niet waar zijn
Meisjes van krijt
Jeroen Brouwers
Soap
Wat wij zagen
De geuren van de kathedraal