De brief

“Als brief heb ik in mijn korte, papieren leven al heel wat gezien. Maar zelden was een van mijn reizen zo kronkelig, zo onbestemd, en zo… onthullend als de tocht die ik maakte door de bladzijden van Kobe Lecomptes De brief. Ik zou aankomen bij mijn bestemmeling, dat was de bedoeling, maar in plaats daarvan werd ik een voyeur, een stille getuige van veertien huishoudens, veertien microkosmossen vol waanzin en humor.”

Lecomptes uitgangspunt is even eenvoudig als geniaal: een brief die niet aankomt. Het is een metafoor voor zoveel dingen in het leven: onuitgesproken woorden, verloren kansen, verbroken verbindingen. Maar in plaats van te vervallen in zwaarmoedigheid, kiest Lecompte voor een speelse, vaak absurdistische benadering. Elk hoofdstuk is een nieuw huis, een nieuwe set personages, een nieuwe dosis menselijke eigenaardigheden.

“Ik, de brief, werd heen en weer geslingerd tussen een keur aan bizarre situaties. Van een neurotische verzamelaar van postzegels tot een familie die een wel heel aparte invulling geeft aan het begrip ‘gezelschapsspel’. Ik zag echtparen ruziën, geheimen fluisteren, en dansen in de keuken op liedjes van weleer. Ik zag kinderen fantaseren, ouderen mijmeren, en eenzame zielen zoeken naar een sprankje verbinding in een wereld die steeds meer gefragmenteerd lijkt.”

Wat De brief zo bijzonder maakt, is de manier waarop Lecompte zijn personages neerzet. Hij oordeelt niet, hij observeert. Hij toont ons hun imperfecties, hun angsten, hun kleine vreugdes. Hij laat ons binnenkijken in hun levens, zonder dat ze het zelf door hebben. “En daardoor voelen we ons, net als ik, de brief, een beetje schuldig, maar tegelijkertijd ook enorm bevoorrecht. Want wie krijgt er nu de kans om zo ongegeneerd in andermans leven te snuffelen?”

De verhalen zijn stuk voor stuk pareltjes van observatie en verbeeldingskracht. Lecomptes schrijfstijl is helder, direct, en doorspekt met droge humor. Hij weet met weinig woorden veel te zeggen, en hij schuwt de absurditeit niet. “Soms moest ik als brief grinniken, soms fronste ik mijn papieren wenkbrauwen, en soms voelde ik een steek van herkenning. Want hoewel de situaties vaak extreem zijn, zijn de onderliggende emoties universeel.”

Natuurlijk zijn er verhalen die meer beklijven dan andere. Sommige personages zijn memorabeler, sommige situaties absurder. Maar over het geheel genomen is De brief een verrassend consistent en boeiend boek. Het is een caleidoscoop van menselijke ervaringen, gezien door de ogen van een onbezielde boodschapper.

Het knappe van Lecompte is dat hij de brief niet zomaar een object laat zijn. Hij geeft hem een zekere mate van bewustzijn, een subtiele persoonlijkheid. “Ik, de brief, werd een soort van commentator, een stille observator met een eigen mening. Ik voelde me soms ongemakkelijk, soms verbaasd, en soms zelfs een beetje ontroerd door wat ik zag.”

De brief is geen boek dat je snel zult vergeten. Het is een boek dat je aan het denken zet, dat je laat lachen, en dat je misschien zelfs een beetje anders naar je eigen leven laat kijken. Het is een boek dat je herinnert aan de schoonheid en de absurditeit van het alledaagse.

“En hoewel ik, de brief, nooit ben aangekomen bij mijn bestemmeling, heb ik toch mijn doel bereikt. Ik heb verhalen verteld, ik heb emoties overgebracht, en ik heb een glimlach op het gezicht van de lezer getoverd. En dat is uiteindelijk toch waar een brief voor bedoeld is, nietwaar? Zelfs als hij nooit aankomt.”

Recensie: Carlo Corstjens

← overzicht – De trein van het zijn